Nước đến tận cùng là thác đổ, người đến đường cùng người hồi sinh

Chuyện tày trời hôm nay đến ngày mai lại thành chuyện nhỏ, chuyện tày trời năm nay đến năm sau lại thành dĩ vãng, chuyện tày trời kiếp này đến kiếp sau chỉ còn lại truyền thuyết mà thôi…

Cuộc đời như nước chảy mây trôi, chẳng ai quản được việc của thiên hạ, cũng chẳng quản được việc của ông Trời, chi bằng chỉ quản bản thân mình.

Giữa người với người có thể gần cũng có thể xa xôi. Giữa sự việc với sự việc có thể phức tạp cũng có thể giản đơn. Giữa tình với tình có thể sâu đậm cũng có thể nhạt nhòa.

Đừng hà khắc yêu cầu người khác phải đối xử tốt với mình, cũng đừng hà khắc yêu cầu người khác không so đo tính toán với mình.

Trong cuộc sống, có người thờ ơ với bạn thì cũng có người thích bàn luận về bạn, có người khen ngợi bạn thì cũng luôn có người chê bai bạn. Hãy học cách giữ tâm tĩnh lặng, bình thản, an nhiên. Chúng ta không thể thay đổi người khác mà chỉ có thể ước thúc bản thân mình, hoàn thiện những việc cần làm. Hãy bước tốt trên con đường mình đi, giữ vững sự thiện lương và học cách đối đãi chân thành. Hãy khoan dung với người khác và yêu cầu nghiêm khắc với bản thân mình, còn lại tất cả cứ để thuận theo tự nhiên!

Hữu duyên thiên lý năng tương ngộ, vô duyên đối diện bất tương phùng

Có duyên thì ngàn dặm cũng gặp nhau. Ảnh: unsplash.com

Phật gia giảng: “Vạn sự tùy duyên”. Người không có duyên với bạn thì dẫu cạn lời cũng chỉ là hoang phí, người có duyên với bạn thì chính sự tồn tại của bạn cũng đã đủ khuấy động mọi cảm giác trong lòng họ. Một tình yêu đẹp hay tình bạn đẹp không phải đạt được do giành giật mà là sự cuốn hút lẫn nhau, không phải sự bám riết mà là ngẫu hợp, không phải trò chơi mà là sự trân quý lẫn nhau.

Nồng ấm hay nhạt nhòa là sự kết nối thầm lặng trong tâm hồn, gần hay xa là sức hút tiềm ẩn, là sự mỹ lệ của khoảng cách.

Khi ở bên cạnh những người tri kỷ, bạn có thể dốc cạn bầu tâm sự hay có thể trầm mặc không nói một lời. Bởi lẽ hai trái tim đã hòa cùng nhịp đập, đã thấu hiểu thì có thể sớm tối bên nhau, cũng có thể xa mặt mà chẳng cách lòng.

Con đường đã từng bước đi thì đôi chân vẫn sẽ nhung nhớ, những người mình từng yêu thì trái tim sẽ mãi mãi khắc ghi.

Mèo thích cá nhưng mèo chẳng biết bơi, cá thích giun nhưng cá chẳng thể lên bờ 

Cuộc sống dành cho bạn rất nhiều cám dỗ, nhưng lại không để bạn dễ dàng đạt được.

Nếu sợ bóng tối thì hãy bật đèn, thấy nhung nhớ thì hãy liên lạc, nếu bạn mệt mỏi thì nghỉ ngơi, cô đơn thì vỗ về, mềm yếu thì nhớ về mái ấm của mẹ cha…

Khi đường không thông thì hãy chọn đường vòng. Khi tâm không thuận thì cứ thử buông bỏ xem sao. Cái tình khi dần phôi phai hãy cứ để tùy duyên mà đón nhận.

Có những việc, cứ gắng gượng rồi cũng sẽ qua đi. Có những người, cứ nhẫn nhịn rồi cũng sẽ quên. Có những nỗi đau, chỉ nhoẻn miệng cười là tảng băng tan biến. Có những trái tim, bị tổn thương lại trở nên kiên cường.

Ngày hôm nay sẽ qua đi, một ngày mới lại bắt đầu

Vận mệnh tương lai nằm trong chính tay bạn. Ảnh: unsplash.com

Chuyện tày trời hôm nay, đến ngày mai lại thành chuyện nhỏ. Chuyện tày trời năm nay, đến năm sau lại trở thành dĩ vãng. Chuyện tày trời kiếp này, đến kiếp sau lại thành truyền thuyết.

Mỗi cá nhân là một cuốn truyện trường thiên. Vậy nên khi gặp khó khăn trở ngại thì hãy nói với bản thân rằng: “Ngày hôm nay sẽ qua đi, ngày mai sẽ bước tới và một ngày mới lại bắt đầu. Hãy buông bỏ tất cả!”. Những gì thuộc về mình dẫu buông tay thì vẫn sẽ quay về, những gì không thuộc về mình thì nắm chặt cũng chẳng được tròn ước nguyện.

Đời người như hoa Bồ Công Anh, nhìn thì có vẻ tự do, nhưng chẳng thể tự mình lựa chọn sẽ bay tới phương nào. Có nhiều việc không phải là con người không để tâm, mà là dẫu để tâm cũng chẳng thể thay đổi được gì.

Đời người không có chữ “giá mà”, chỉ có nhân và quả. Vận mệnh do bản thân mình đặt định từ xa xưa, tương lai nằm trong chính hành vi và ý niệm của mỗi người. Người khác chẳng thể quyết định được điều chi.

Nếu đã trưởng thành thì hãy mỉm cười đối diện với mọi chuyện và cố gắng làm những gì tốt nhất có thể. Dẫu trong cảnh gian khó cũng đừng quên thưởng thức chút hương vị ngọt ngào mà cuộc đời dành cho bạn. Hãy luôn nhắc mình nhớ rằng: “Thuỷ đáo tuyệt cảnh thị phi bộc, nhân đáo tuyệt cảnh thị trùng sinh” (Nước đến tận cùng là thác đổ, người đến đường cùng người hồi sinh). Chỉ cần con người luôn giữ trong tâm thiện niệm thì niềm vui sẽ sớm ngày gõ cửa trái tim bạn.

Theo Soundofhope
Đào Viên biên dịch

Theo Đại học Harvard: Có 7 hình thức khác nhau của trí tuệ, bạn thông minh theo kiểu nào?

Theo Đại học Harvard: Có 7 hình thức khác nhau của trí tuệ, bạn thông minh theo kiểu nào?

Các nhà khoa học của trường Đại học Harvard chứng minh rằng, tồn tại 7 dạng khác nhau của trí thông minh. Mỗi người đều nổi trội về một lĩnh vực nào đó và không có ai tổng hợp được tất cả các dạng thông minh.

Hầu hết mọi người đều cho rằng những người theo học ở đại học Harvard đều là những người xuất chúng, phát minh ra máy tính, viết những cuốn tiểu thuyết. Nhưng đó không phải là tất cả! Trên thực tế, thông minh là một khái niệm khái quát và phức tạp hơn nhiều so với chúng ta nghĩ. Chẳng hạn, một người từng bị coi là kẻ đứng cuối sổ ở trường lại có thể khôi phục được chiếc xe cổ hay sửa chữa một chiếc ti vi hỏng. Hay nhiều nhà khoa học xuất chúng trong toán học hay vật lí, nhưng họ không thể bắt một quả bóng hoặc thấu hiểu tại sao người bạn của mình lại buồn bã, sợ hãi. Người thông minh biểu hiện ở nhiều hình thức khác nhau.

Bản chất của sự thông minh

Người ta nói gì về trí thông minh? Với Einstein, thông minh là khả năng sáng tạo. Với Oscar Wilde, đó là cái đẹp và sự quyến rũ. Một số người vượt qua những kì thi nhờ vào trí nhớ siêu đẳng. Khả năng ghi nhớ và sử dụng thông tin nhanh chóng được xem là một dấu hiệu của sự thông minh. Mặt khác, các nhà thần kinh học cho rằng, thông minh đến từ sự kết nối của não và sự hoạt động của các nơtron thần kinh.

Xét trên khía cạnh khác khi định nghĩa sự thông minh, nó phụ thuộc nhiều vào các giá trị văn hóa. Trong xã hội khoa học và công nghệ hiện đại, các nhà khoa học với những ý tưởng, sáng kiến, phát minh giúp cho cuộc sống đối phó dễ dàng hơn với sự khắc nghiệt, ô nhiễm và nghèo đói. Chính vì vậy, những thứ được gọi là “ý tường khoa học” được đề cao. Theo xu hướng đó, các nhà vật lí, kĩ sư và nhà lập trình được ví như là các bộ máy sáng tạo phi thường. Nhưng điều đó không đúng trong thời đại Phục Hưng, nơi mà những người khôn khéo về chính trị và xuất chúng trong nghệ thuật được coi trọng. Trong xã hội bộ lạc, quan niệm về thông minh lại khác. Pháp sư là trung tâm của xã hội, được coi trọng bởi khả năng chiêm tinh và nói chuyện với linh hồn. Thậm chí ngày nay, pháp sư vẫn được đề cao ở cộng đồng châu Phi và Nam Mỹ.

Các dạng thông minh

Các nhà khoa học đều đồng ý rằng có nhiều dạng thông minh, nhưng họ vẫn còn bất đồng về bản chất của thông minh và liệu chúng có liên quan với nhau hay không.

Nhìn chung, họ đều đồng ý rằng, khả năng giải quyết một bài toán hay xây dựng một công thức yêu cầu thông minh ở một góc độ khác so với việc viết một bài thơ hay sáng tác một bản nhạc. Một số người có niềm say mê với toán học hay văn chương, và họ giành hầu hết thời gian để đặt ra những câu hỏi trừu tượng (tại sao chúng ta ở đây? tại sao vũ trụ lại bao la?…). Đó có thể là một dạng của sự thông minh?

Câu hỏi đặt ra là liệu rằng các dạng thông minh đó có được liên kết với nhau hay không? Nếu nói không, ta có thể chia thành 3 loại: thông minh, bình thường, và chậm chạp. Nhưng có thể bạn đã từng thấy một người xuất sắc trong khoa học và toán học, biết thưởng thức nghệ thuật, đồng thời cũng tốt trong thể thao và rất tâm lí.

Nhiều nhà lí luận khác nhau đã bàn về sự thông minh. Ví dụ, vào đầu thế kỉ 20, Charles Spearman đã lập luận để ủng hộ sự thông minh tổng thể. Nói cách khác, ông thừa nhận rằng, thông minh có nhiều dạng khác nhau, nhưng ông cũng lập luận rằng nếu một người giỏi trên một lĩnh vực, thì họ cũng có thể nổi trội trên tổng thể. Ngược lại, Robert Sternberg đưa ra một lí thuyết về sự thông minh, ông cho rằng, sự thông minh nên được chia làm 3 loại: sáng tạo, phân tích và thực tiễn.


Howard Gardner.

Howard Gardner.

Một trong những lí thuyết thú vị nhất về trí thông minh được nhà tâm lí học Howarf Gardner của đại học Harvard phát triển. Năm 1983, ông nêu ra lí thuyết: “Trí thông minh đa dạng”. Gardner không đồng ý với quan điểm của các nhà lý luận như Spearman và ông lập luận rằng trí thông minh không có hình thức tổng thể hoặc khả năng chung.

Gardner nêu ra 7 hình thức khác nhau của trí thông minh. Bắt đầu với 2 dạng thông minh cơ bản là “logic-toán học” và “ngôn ngữ-lời nói’. Bên cạnh đó, ông cũng nêu ra các hình thức khác của trí thông minh.

“Thông minh thị giác-không gian” có nghĩa là khả năng hình dung và đưa ra các phán đoán không gian chính xác.

“Thông minh âm nhạc” bao gồm sự nhạy cảm trong âm nhạc, khả năng làm chủ nhạc cụ, độ cao và âm sắc.

“Thông minh về mặt thể chất”, nói đơn giản, đây là khả năng phối hợp và kiểm soát cũng như là tốc độ phán ứng của cơ thể. Những ai có được hình thức này sẽ nổi trội trong các lĩnh vực như thể thao, khiêu vũ hoặc diễn xuất.

“Thông minh giao tiếp xã hội” có nghĩa là khả năng thích ứng với tâm trạng, cảm xúc, tính khí, và kiểu tính cách của người khác. Giáo viên, nhà trị liệu, và thậm chí cả nhân viên bán hàng đều cần sự thông minh giao tiếp.

“Thông minh nội tâm” cơ bản có nghĩa là tự nhận thức hoặc tự hiểu.

Lý thuyết Gardner là chuẩn mực vì họ cho rằng mọi người đều nổi trội về một lĩnh vực nào đó. Theo đồi thị nổi tiếng của Wechsler khoảng 2/3 dân số có chỉ số IQ từ 85 đến 115, và Einsteins và Leonardo da Vincis nằm trong 1/3 còn lại.

Thu Hoài / Theo Thời đại/Health Guidance

Khởi tố nguyên chủ tịch Tập đoàn Cao su Lê Quang Thung

Ông Lê Quang Thung – nguyên Chủ tịch Hội đồng thành viên Tập đoàn Cao su.

Ngày 12/12/2017 Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đã thực hiện tống đạt Quyết định Khởi tố bị can và thi hành các Lệnh khám xét đối với ông Lê Quang Thung, nguyên Chủ tịch  Hội đồng thành viên Tập đoàn Cao su Việt Nam và 4 bị can khác nguyên lãnh đạo, kế toán trưởng tập đoàn và công ty thành viên tập đoàn này.

Thông tin từ Cổng thông tin Bộ Công an cho biết, cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đang điều tra vụ án Cố ý làm trái quy định của Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng xảy ra tại Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam, Tổng Công ty Cao su Đồng Nai, Công ty Cao su Phú Riềng và các đơn vị có liên quan theo Quyết định khởi tố vụ án hình sự số 68/C46-P11 ngày 6/12/2017 của Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an.

Căn cứ tài liệu điều tra thu thập được, ngày 7/12/2017, Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đã ra Quyết định khởi tố bị can, Lệnh khám xét và áp dụng các biện pháp ngăn chặn theo quy định của pháp luật đối với 5 bị can gồm: Lê Quang Thung – nguyên Chủ tịch Hội đồng thành viên Tập đoàn Cao su Việt Nam; Nguyễn Thành Châu – nguyên Giám đốc Công ty Cao su Đồng Nai; Nguyễn Văn Minh – nguyên Kế toán trưởng Công ty Cao su Đồng Nai; Nguyễn Hồng Phú – nguyên Giám đốc Công ty Cao su Phú Riềng ; Hoàng Văn Sơn – Kế toán trưởng Công ty Cao su Phú Riềng.

Các bị can trên bị khởi tố về tội Cố ý làm trái quy định của Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng theo quy định tại Điều 165 – Bộ luật Hình sự.

Các quyết định và lệnh trên đã được Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an thực hiện sau khi Viện Kiểm sát nhân dân tối cao đã phê chuẩn.

Hiện Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đang tập trung lực lượng điều tra mở rộng vụ án và thu hồi tài sản cho Nhà nước.

Vì sao Nhật Bản thực hiện BOT hiệu quả nhất thế giới?

Theo đánh giá của các chuyên gia, Nhật Bản khai thác hình thức đầu tư BOT hiệu quả, trong đó phải kể đến dự án sân bay quốc tế Kansai.

Hình thức đầu tư BOT là viết tắt của Build-Operate-Transfer, nghĩa là: Xây dựng-Vận hành-Chuyển giao. Theo đó, hợp đồng BOT được ký kết giữa nhà nước và nhà đầu tư. Công trình xây dựng theo hình thức đầu tư này thuộc sở hữu của Nhà nước nhưng do nhà đầu tư tiến hành xây dựng.

Nhà đầu tư sẽ bỏ vốn để xây dựng công trình rồi vận hành để thu hồi số vốn đã bỏ ra. Sau khi chủ đầu tư đã thu hồi vốn, cộng thêm một khoản lợi nhuận thì công trình trên sẽ được chuyển giao lại cho Nhà nước quản lý và vận hành.

Trên thế giới, nhiều quốc gia trong đó có Việt Nam, Nhật Bản, Trung Quốc, Thái Lan, Thổ Nhĩ Kỳ, Đài Loan, Bahrain, Saudi Arabia, Israel, Ấn Độ… đã thực hiện hình thức đầu tư BOT. Trong số này, không ít nước có các dự án theo hình thức đầu tư BOT đạt hiệu quả cao trong lĩnh vực giao thông vận tải như xây dựng đường cao tốc, đường sắt… Và Nhật Bản được đánh giá là quốc gia thực hiện BOT hiệu quả nhất với những dự án BOT nổi bật, trong đó có dự án xây dựng sân bay quốc tế Kansai.

Cụ thể, theo xu hướng chung của thế giới, chính phủ Nhật Bản đã ký kết hợp đồng BOT với nhà đầu tư nhằm tận dụng nguồn vốn của khu vực tư nhân để có sự phát triển mạnh mẽ trong đời sống kinh tế – xã hội bằng việc xây dựng sân bay quốc tế Kansai trên hòn đảo nhân tạo ở Vịnh Osaka, giải quyết tình trạng quá tải tại sân bay quốc tế Osaka.

Theo đó, chính phủ Nhật Bản đã ký kết hợp đồng BOT, khởi công xây dựng sân bay Kansai vào năm 1987 với số vốn đầu tư vào khoảng 20 tỷ USD. Sau 7 năm thi công cải tạo đất, xây hai đường băng, nhà ga và các thiết bị khác, sân bay Kansai đi vào hoạt động từ năm 1994.

Sau khi chính thức mở cửa đón khách, Hội Kỹ sư Dân dụng Mỹ bình chọn sân bay quốc tế Kansai là một trong 10 công trình kiến trúc của thiên niên kỷ năm 2001.

Hiện Kansai là một trong những sân bay hiện đại nhất và an toàn nhất thế giới khi chưa từng để xảy ra bất kỳ một vụ thất lạc hành lý nào kể từ khi đi vào hoạt động đến nay. Mỗi năm sân bay này đón khoảng 150.000 chuyến bay quốc tế và có khả năng chống chọi bão, động đất, sóng thần. Qua đó có thể thấy hình thức đầu tư BOT của Nhật Bản trong việc xây dựng sân bay quốc tế Kansai đã đạt được hiệu quả cao khi đem về nguồn lợi nhuận lớn.

Theo nhận định của Tổ chức Phát triển Công nghiệp Liên hiệp quốc (UNIDO), hiệu quả của các dự án BOT Nhật Bản đến từ sự tính toán hợp lý và hài hòa giữa hai nhóm nhân tố tích cực và tiêu cực. Trong đó, nhóm yếu tố tích cực gồm chính sách tư nhân hóa, kinh tế, tài chính, kỹ thuật … , còn nhóm yếu tố tiêu cực gồm kiến thức, pháp lý, rủi ro …

Với chủ trương tư nhân hóa kịp thời của Chính phủ Nhật Bản thông qua sự hợp tác và huy động nguồn lực của cả hai khu vực công tư, nền kinh tế của “xứ Mặt Trời mọc” đã có sự bứt tốc mạnh mẽ trong giai đoạn khó khăn sau chiến tranh để gia nhập nhóm ba nền kinh tế lớn nhất thế giới với những thành tựu lớn trên nhiều lĩnh vực.

Được đưa vào sử dụng từ giữa thập niên 1990 với vốn đầu tư lên tới hàng chục tỷ USD, sân bay quốc tế Kansai hàng đầu thế giới trên hòn đảo nhân tạo ở Nhật Bản là một ví dụ điển hình về sự hợp tác công tư thành công thông qua việc khai thác tính ưu việt của mô hình BOT ở Nhật Bản.

Bên cạnh Nhật Bản, Malaysia cũng được giới chuyên gia đánh giá là một trong những quốc gia thành công trong việc sử dụng mô hình BOT nhằm thu hút nguồn vốn từ lĩnh vực tư nhân vào phát triển hệ thống cơ sở hạ tầng.

Cụ thể, chính quyền Malaysia áp dụng hình thức tư nhân hóa hệ thống đường cao tốc kể từ năm 1985. Theo đó, Malaysia sử dụng hiệu quả hình thức đầu tư BOT trong việc xây dựng 30 tuyến đường cao tốc quan trọng của đất nước. Từ đó, hình thành mạng lưới đường cao tốc có tổng chiều dài lên tới hàng nghìn km, góp phần thay đổi diện mạo tình hình giao thông.

Trung Quốc cũng khai thác hình thức đầu tư BOT hiệu quả trong lĩnh vực giao thông để xây dựng cầu, đường. Một trong những dự án BOT đáng chú ý là tuyến đường cao tốc Quảng Đông – Thâm Quyến.

Đây là dự án hợp tác giữa chính quyền tỉnh Quảng Đông và công ty Hopewell của Hong Kong. Số vốn đầu tư ban đầu do hai bên cùng bỏ ra là 12,2 tỉ nhân dân tệ. Theo báo cáo, lợi nhuận từ việc thu phí kể từ khi con đường này được sử dụng từ năm 1997 – 2011 là 35 tỉ nhân dân tệ. Trong đó, Công ty Hopewell nhận 47,5% số tiền thu phí và chính quyền Quảng Đông lấy 52,5%.

Tại châu Âu, một trong những dự án BOT là công trình thế kỷ đường hầm eo biển Manche dài 50,45 km bên dưới biển Manche tại Eo biển Dover, nối Folkestone, Kent ở Vương quốc Anh với Coquelles gần Calais ở phía bắc Pháp.

Công trình này đã đi vào hoạt động từ ngày 6/5/1994 với đường hầm dưới biển dài nhất thế giới và có độ dài tuyến đường sắt lớn thứ hai thế giới do qua eo biển Manche do Eurotunnel vận hành.

Theo số liệu thống kê, Eurotunnel lần đầu tiên cán mốc 1,1 tỷ euro vào năm 2013 nhờ hiệu quả hoạt động của đường hầm này và dự kiến con số này sẽ còn tăng trong những năm tiếp theo.

Theo KIẾN THỨC

Câu chuyện TPP & EVFTA: Họa vô đơn chí

Nguyễn quang Dy

Image result for ngành thép vietnam images

Kết thúc năm 2017, Việt Nam vẫn trong vòng xoáy của các sự kiện bất thường và hệ quả bất định mà nguyên nhân vừa do khách quan vừa do chủ quan, vừa do thiên tai vừa do nhân họa. Nhưng có một nghịch lý đáng buồn là rủi ro đang ập đến cùng lúc như “họa vô đơn chí”. Trong khi Việt Nam ngày càng cô đơn, sức lực cạn kiệt, phải đối phó với nhiều thách thức, thì tay phải và tay trái vẫn choảng nhau, thậm chí tự bắn vào chân mình.

Các sự kiện bất thường 

Ngay sau khi Donald Trump trở thành tổng thống Mỹ, giấc mộng TPP đã tan thành mây khói. Để cứu vãn TPP tồn tại như một hiệp định “vịt què” (vì “méo mó có hơn không”), 11 thành viên còn lại đã cố gắng duy trì khuôn khổ TPP-11 (hay CPTPP). Họ vẫn nuôi hy vọng một ngày nào đó ông Trump có thể quay lại TPP (hoặc 4 năm nữa ông ấy có thể thất cử). Nhưng câu chuyện TPP-11 cũng không thuận buồm xuôi gió khi thủ tướng Canada (Trudeau) vì bất đồng đã bỏ họp TPP-11 bên lề APEC Đà Nẵng, suýt nữa làm hỏng cuộc chơi. Dù câu chuyện TPP-11 có thành công, thì giá trị kinh tế đối với Việt Nam cũng không lớn lắm.

Với số phận không may của TPP (và nay là TPP-11), Việt Nam chỉ còn hy vọng vào hiệp định EVFTA (với EU). EVFTA cũng là hiệp định tự do thương mại “thế hệ mới”, có phạm vi cam kết sâu rộng và cao nhất từ trước tới nay đối với Việt Nam. Đàm phán EVFTA đã chính thức kết thúc từ 1/12/2015 và văn bản hiệp định đã được công bố (1/2/2016). Hiện nay, các nước thành viên EVFTA đang rà soát lại văn bản hiệp định trước khi ký kết. Dự kiến EVFTA sẽ có hiệu lực từ năm 2018, nếu tất cả 28 nước thành viên đều đồng thuận.

Nhưng vụ bắt cóc Trịnh Xuân Thanh tại Berlin (như phía Đức thông báo) đã làm cho quan hệ Viêt-Đức bất ngờ rơi vào khủng hoảng. Chính phủ Đức đã quyết định tạm đình chỉ quan hệ đối tác chiến lược với Việt Nam, và sẽ áp dụng các biện pháp mạnh hơn nếu chính phủ Việt Nam không đáp ứng các yêu cầu của họ. Không loại trừ khả năng chính phủ Đức phủ quyết EVFTA nếu hai bên vẫn không hòa giải được về vụ bắt cóc Trịnh Xuân Thanh (cũng như về vấn đề nhân quyền). Điều đó có nghĩa là hy vọng vào EVFTA cũng như TPP như cái phao cứu sinh cho triển vọng kinh tế Việt Nam sẽ trở thành “xôi hỏng bỏng không”.

Nếu ông Trump bỏ rơi TPP vì “America first”, thì ông Trudeau cũng suýt nữa làm hỏng TPP-11 vì “Canada First”. Nhưng còn lãnh đạo Việt Nam đang tự đánh mất EVFTA vì lý do gì? Tại sao phải đánh đổi EVFTA lấy “con ruồi” Trịnh Xuân Thanh? Trong khi các nước liên quan đều bị thua thiệt vì những sự kiện bất thường, thì chỉ có Trung Quốc là “ngư ông đắc lợi”. Dù vô tình hay hữu ý, thì đó là hệ quả vô cùng tai hại do tầm nhìn thiển cận.

Bức tranh toàn cảnh bất ổn

Những sự kiện bất thường kể trên xảy ra trong bối cảnh bức tranh kinh tế-tài chính của Việt Nam đầy bất ổn, ngân sách thu không đủ chi, nợ công đã vượt trần cho phép. Có lẽ vì vậy mà thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã thừa nhận tại một hội nghị cuối năm 2016: “Nợ công sát trần cho phép và nếu tính đủ thì có thể đã vượt trần” (là 65% GDP). Tại một hội nghị tổng kết ngành tài chính đầu năm 2017, ông Phúc còn cảnh báo, “nếu không chấm dứt tình trạng này, sự sụp đổ của nền tài khóa quốc gia không thể tránh khỏi” (TTXVN, 6/1/2017).

Theo chuyên gia kinh tế Lê Ðăng Doanh, nếu tính đủ các khoản nợ của các bộ ngành, địa phương, và doanh nghiệp nhà nước, thì nợ công của Việt Nam lên đến 220 tỷ USD (bằng 110-120% GDP). Nhưng ông Vũ Quang Việt (chuyên gia thống kê của LHQ) cho rằng nếu tính theo cách tính của LHQ thì nợ công của Việt Nam lên đến 300 tỷ USD (bằng 150% GDP). Hàng năm Việt Nam phải trả nợ đến hạn khoảng 20 tỷ USD (năm 2015) và 12 tỷ USD (năm 2016), nên nhiều khi phải vay nợ mới để trả nợ cũ (hay còn gọi là “đảo nợ”).

Trong khi nguồn viện trợ ODA bắt đầu cạn (từ năm 2017), thì nguồn kiều hối cũng giảm dần. Nếu trong năm tài khóa 2016 nguồn ODA của Nhật cam kết dành cho Việt Nam là 187,1 tỷ yên, (giải ngân 175,6 tỷ yên) thì năm tài khóa 2017, nguồn ODA của Nhật chỉ còn 130 tỷ yên (gần 1,2 tỷ USD). Nếu nguồn kiều hối năm 2015 là 13,5 tỷ USD thì năm 2016 chỉ còn 9 tỷ USD (giảm 33%). Theo dự báo của “Pew Research Center” (Mỹ), căn cứ vào số liệu 6 tháng đầu năm 2017, kiều hối từ Mỹ về Việt Nam năm 2017 chỉ khoảng 5,4 tỷ USD.

Theo Tổng cục Thống kê, dự toán thu ngân sách (năm 2016) khoảng 47,08 tỷ USD, trong khi chi khoảng 57,08 tỷ USD (thâm hụt 10 tỷ USD). Các nguồn thu nội địa chiếm khoảng 30,65 tỷ USD, trong khi xuất nhập khẩu chiếm khoảng 5,89 tỷ USD, dầu thô chiếm khoảng 1,55 tỷ USD. Triển vọng nguồn thu từ dầu khí đang cạn kiệt và vô vọng, sau khi Việt Nam yêu cầu Repsol phải ngừng khoan tại lô 136-03 (24/7/2017) do Trung Quốc đe dọa tấn công Trường Sa, và sau đó ExxonMobil đã hoãn triển khai mỏ khí Cá voi Xanh (10/11/2017).

Theo nguồn Bộ Nội vụ, ngân sách nhà nước đang phải nuôi một bộ máy hành chính khổng lồ, khoảng 2,8 triệu cán bộ, công chức, viên chức. Nếu cộng cả đối tượng nghỉ hưu và các đối tượng khác hưởng lương và trợ cấp từ ngân sách nhà nước, thì con số này lên tới 7,5 triệu người, chiếm 8,3% dân số. Nếu cộng toàn bộ số người hưởng lương và trợ cấp từ ngân sách thì theo chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan con số này lên tới 11 triệu người. Không có ngân sách nào nuôi nổi một bộ máy ăn lương lớn đến như vậy. Theo Viện Nghiên cứu Kinh tế và Chính sách (VERP), kinh phí cho quỹ lương là 71,000 tỷ VNĐ (bằng 1,7% GDP).

Để so sánh, nước Mỹ có diện tích gấp khoảng 30 lần và dân số gấp khoảng 4 lần nước ta, nhưng số công chức của họ chỉ có 2,1 triệu. Trung Quốc lớn như vậy, nhưng số công chức của họ cũng chỉ chiếm 2,8% dân số (của ta là 8,3% dân số). Trong khi 160 người dân Mỹ nuôi một công chức, thì 40 người dân Việt Nam phải nuôi một công chức. Đó là chưa kể người dân Việt Nam phải gánh chịu tình trạng quan liêu, sách nhiễu, vòi vĩnh, tham nhũng của một bộ phận “không nhỏ” trong số 2,8 triệu công chức, bên cạnh tình trạng kém hiệu quả của đầu tư công và dịch vụ công. Hệ quả là người dân và doanh nghiệp phải chịu gánh nặng chi phí ngày càng cao, như giá xăng dầu và giá điện (mới tăng 6%), phí cầu đường (với 88 trạm BOT) và nhiều thứ chi phí, “đóng góp” khác theo “sáng kiến” tận thu của các cơ quan nhà nước.

Câu chuyện thép và nhôm

Trong khi “quả bom Formosa” chưa được tháo gỡ thì đến 4/2017, cả nước lại ồn ào về một siêu dự án khác là khu liên hợp thép Hoa Sen Cà Ná – Ninh Thuận với tổng vốn đầu tư 10,6 tỷ USD được tỉnh Ninh Thuận và Tập đoàn Hoa Sen đề xuất triển khai, và được bộ trưởng bộ Công thương ủng hộ. Người ta vẫn còn nhớ câu nói nổi tiếng của ông Lê Phước Vũ: “ngu gì không làm thép”, và của bộ trưởng Trần Tuấn Anh, “không sợ trách nhiệm nếu thép Cà ná xảy ra hệ lụy”. (Ai cũng biết ông Lê Phước Vũ là anh em cọc chèo với ông Trần Tuấn Anh). Đến nay câu chuyện thật như đùa này hầu như đã trôi vào quên lãng. Nhưng lúc đó nếu chính phủ hay ngân hàng (đang chết dở vì nợ xấu) cứ bảo lãnh cho Tập đoàn Tôn Hoa Sen vay vốn nước ngoài (chắc sẽ vay của Trung Quốc) để huy động đủ 10 tỷ USD như cam kết đầu tư vào siêu dự án này, thì chưa biết điều gì sẽ xảy ra. Chỉ biết rằng, nếu triển khai dự án này thì chắc chắn nhà thầu và thiết bị, công nghệ vẫn là của Trung Quốc (như dự án Formosa).

Cũng may, trước sự phản đối quyết liệt của dư luận, vì “Hoa Sen” có triển vọng trở thành một “Formosa thứ hai”, ngày 15/4/2017 thủ tướng đã yêu cầu tạm dừng dự án khu liên hợp thép Hoa Sen Cà Ná để làm rõ một số vấn đề liên quan tới môi trường, công nghệ và thiết bị. Công bằng mà nói, quyết định “tạm dừng” dự án thép Hoa Sen Cà Ná và dự án điện hạt nhân tại Ninh Thuận đã tránh cho đất nước này một thảm họa. Nếu họ sản xuất thép thật, thì sẽ hủy hoại nốt môi trường (do ô nhiễm). Nếu họ sản xuất thép giả thì sẽ hủy hoại môi trường kinh doanh (do gian lận thương mại để tái xuất thép thừa ế của Trung Quốc).

Đến nay thì câu chuyện về các siêu dự án thép (cũng như nhiệt điện chạy than và bauxite) đã lộ rõ những góc khuất liên quan đến thỏa thuận bất minh với đối tác Trung Quốc. Họ có thể biến Việt Nam thành bãi rác vì thiết bị, công nghệ lạc hậu của họ thải ra, hoặc thành sân sau để họ tái xuất hàng hóa ế thừa sang Mỹ và Tây Âu nhằm tránh thuế. Theo bộ Thương mại Mỹ, “90% sản phẩm thép từ Việt Nam nhập sang Mỹ có xuất xứ từ Trung Quốc”. Gần đây Bộ Công thương Việt Nam cũng thừa nhận “có 34 mẫu hàng thép của Việt Nam xuất sang Hoa Kỳ trùng với mẫu hàng thép mà Việt Nam nhập khẩu từ Trung Quốc”. Theo ông Lê Đăng Doanh, không chỉ có thép, mà tất cả các sản phẩm từ Trung Quốc đều có giá rẻ “bất thường”.

Theo Reuters, một đại diện của Cộng đồng Châu Âu nói rằng họ đã phát hiện thép Trung Quốc đang được vận chuyển theo đường vòng đi qua Việt Nam để tránh thuế. Ngày 5/12/2017 Bộ Thương Mại Mỹ đã quyết định đánh thuế nặng các sản phẩm thép của Việt Nam có xuất xứ từ Trung Quốc, sau khi phát hiện nguồn thép này đi vòng qua Việt Nam sang Mỹ nhằm tránh thuế chống bán phá giá và chống trợ cấp. Bộ Thương Mại Mỹ đã bắt đầu đánh thuế hơn 500% mặt hàng thép cuộn nguội và hơn 200% mặt hàng thép không gỉ với nguyên liệu có nguồn gốc từ Trung Quốc. Như vậy, thép cuộn nguội Việt Nam sẽ chịu mức thuế 531%, trong khi thép không gỉ sẽ chịu mức thuế 238%. Đây là mức thuế được cho là “cao hơn mức cần thiết” để chặn các sản phẩm thép gian lận vào thị trường Mỹ. Theo ông Lê Đăng Doanh, đây là điều “rất đáng tiếc” và chắc chắn sẽ tác động tiêu cực đến toàn bộ ngành thép Việt Nam (US hits Vietnam with massive duties over Chinese steel, Jethro Mullen, CNN, December 6, 2017).

Câu chuyện không phải chỉ có thép mà còn cả nhôm (và một số mặt hàng khác) mà Trung Quốc đang lợi dụng Việt Nam làm sân sau để họ tái xuất sang Mỹ và Tây Âu nhằm tránh thuế. Đây là cuộc “chiến tranh du kích” mà Việt Nam là bên chịu thiệt hại kép, vì nhiều doanh nghiệp Việt “khôn nhà dại chợ”, chỉ nhìn thấy cái lợi trước mắt, còn các doanh nghiệp làm ăn đàng hoàng thì bị vạ lây. Câu chuyện này không phải bây giờ mới bắt đầu, mà trong vòng ba năm gần đây, hàng loạt sản phẩm của Việt Nam đã liên tục bị các nước trong và ngoài khu vực ASEAN kiện vì trốn thuế chống bán phá giá, trong đó có những sản phẩm Viêt Nam chưa sản xuất được. Cách đây ba năm, Cơ quan chống gian lận thương mại thuộc Ủy ban châu Âu (OLAF) đã từng sang Việt nam làm việc với VSA do nghi ngờ sản phẩm tôn mạ từ Việt Nam xuất sang EU có dấu hiệu gian lận nguồn gốc xuất sứ. Cụ thể, OLAF đã nghi ngờ sản phẩm tôn mạ được xuất đi từ Việt Nam là của các doanh nghiệp Trung Quốc đứng đằng sau.

Cuối năm 2016, báo Wall Street Journal có bài phóng sự điều tra về 500.000 tấn nhôm nguyên liệu (để sản xuất nhôm) đã được chuyển từ San José Iturbide (Mexico) đến Bà Rịa-Vũng Tàu (Việt Nam). Theo điều tra của WSJ, ông chủ của kho nhôm này có thể là Liu Zhongtian, một tỷ phú Trung Quốc (chủ tịch Công ty nhôm China Zhongwang Holdings). Hành trình vận chuyển kho nhôm khổng lồ này từ sa mạc Mexico tới Việt Nam trùng hợp với sự gia tăng xuất khẩu kim loại này vào Việt Nam từ hai nước Trung Quốc và Mỹ. Ứớc tính kho nhôm khổng lồ này chiếm tới 14% tổng lượng hàng tồn kho nhôm trên toàn thế giới. Kể từ năm 2015, khoảng 1,7 triệu tấn nhôm ép trị giá 5 tỷ USD đã được nhập cảng Việt Nam từ Mexico, Trung Quốc và Mỹ. Theo Tuổi Trẻ (14/12/2016), “Việt Nam trở thành kho nhôm của thế giới”.

Nếu kho nhôm khổng lồ nói trên được bán ra thị trường thì sẽ tác động lớn đến giá nhôm toàn cầu. Vì vậy, Việt Nam có thể bị vạ lây nếu Mỹ khởi kiện. Nhiều người biết công ty “Global Vietnam Aluminum Co VN” chỉ là công cụ để nhập thép/nhôm vào Việt Nam nhằm tái xuất sang Mỹ với nhãn hiệu “made in VN”.  Theo Vietnamnet (3/5/2017) Bộ Công thương đã có công văn gửi bộ Kế hoạch và Đầu tư, Bộ Tài Chính, UBND tình Bà Rịa-Vũng Tàu liên quan đến việc kiểm tra kho nhôm khổng lồ nghi có nguồn gốc từ Trung Quốc. Nhưng đó chỉ là một động tác vuốt đuôi chiếu lệ vì đã “quá muộn” (too little too late). Trong câu chuyện dài nhiều tập về thép và nhôm, Trung Quốc vẫn là “ngư ông đắc lợi”, trong khi Việt Nam thiệt đơn thiệt kép và mất cả chủ quyền, chỉ để cho một vài nhóm làm giàu bất minh.

Lối thoát nào cho Việt nam

Để tránh hàng rào thuế quan của Mỹ (cũng như Tây Âu, Nhật, ASEAN), các doanh nghiệp Trung Quốc tất nhiên sẽ tìm cách tuồn thép và nhôm (cũng như các mặt hàng khác như may mặc, giày dép, điện tử) qua nước thứ ba như Việt nam. Có lẽ Việt Nam là địa chỉ lý tưởng (như entrepot) vì gần, luật lệ lỏng lẻo, lại được Mỹ ưu đãi thuế quan. Nhưng nếu Việt Nam tiếp tay cho Trung Quốc tái xuất hàng hóa nhằm tránh thuế, thì sẽ là tai họa. Nếu họ thu thập đủ chứng cứ Việt Nam xuất khẩu thép và nhôm của Trung Quốc, Mỹ và các nước khác có thể phạt Việt Nam và loại ra khỏi cuộc chơi (TPP hoặc EVFTA). Như vậy, câu chuyện TPP (hay TPP-11) và EVFTA mà Việt Nam đang theo đuổi sẽ trở thành vô nghĩa.

Theo một số chuyên gia, Việt Nam cần ưu tiên ngăn chặn các hiện tượng đó trong mấy ngành mà Việt Nam có lợi thế so sánh (như may mặc, giày dép) để khuyến khích các doanh nghiệp nước ngoài chuyển cả phân khúc sản xuất các sản phẩm trung gian vào Việt Nam, nâng cao năng lực các ngành phụ trợ và vị thế của Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu (global supply chain). Đối với ngành thép và nhôm, Việt Nam không đủ sức cạnh tranh với Trung Quốc về xuất khẩu, thì phải ngăn chặn họ chuyển các thiết bị, công nghệ cũ và bẩn vào Việt Nam làm ô nhiễm môi trường, tiêu hao năng lượng, như dự án Formosa (hay Hoa Sen). Trước mắt, hãy để Mỹ áp thuế cao cho thép xuất khẩu của Việt Nam cũng như của Trung Quốc vì không tránh được, nhưng về lâu dài có thể giúp Việt Nam thoát được vấn nạn nói trên. Vì Trung Quốc là một đối tác có nhiều lợi thế, nên muốn “thoát Trung” nội lực phải đủ mạnh.

Một số chuyên gia cho rằng các BOT về nhiệt điện, đặc biệt là nhiệt điện chạy bằng than, còn nguy hiểm hơn cả BOT về cầu đường. “Quy hoạch Điện VII” (với 18 nhà máy nhiệt điện) sẽ đặt Việt Nam trước nguy cơ khủng hoảng kép, vừa hủy hoại môi trường và sức khỏe (do ô nhiễm), vừa hao tổn nguồn vốn đầu tư do giá than tăng làm mất hàng tỷ USD mỗi năm (vì phải nhập than), và làm mất lòng tin của dân (vì quy hoạch sai mà vẫn cứ làm). Trong khi các nước khác, kể cả Trung Quốc, đã bỏ nhiệt điện chạy bằng than, thì Việt Nam lại đâm đầu vào làm, chỉ vì mối lợi chi phí đầu tư thấp trước mắt mà quên mất hiểm họa về lâu dài.

Thực tế đã chứng minh rút cục chi phí đầu tư điện chạy than không thấp, nhất là khi chọn nhà thầu Trung Quốc với thiết bị, công nghệ lạc hậu. Việt Nam đang trở thành cái rốn ô nhiễm môi trường của thế giới, do nhập công nghệ cũ mà nước khác thải ra. Môi trường còn thì quốc gia còn, môi trường chết thì quốc gia cũng hết. Các quan chức và người giàu có thể chạy sang nước khác sinh sống, nhưng còn người dân chạy đâu? Thế giới đang chuyển sang dùng các nguồn năng lượng tái tạo (như điện mặt trời, gió, sóng, địa nhiệt) với chi phí đầu tư ngày càng giảm nhờ phát triển công nghệ. Việt Nam cần chấm dứt ngay đầu tư bất chấp hệ quả môi trường, và chuyển mạnh sang phát triển các nguồn năng lượng tái tạo mà Việt Nam có tài nguyên dồi dào với hàng trăm dự án của Mỹ, Nhật, Châu Âu đang đăng ký tham gia.

Thay lời kết

Nguyên nhân chính dẫn đến các rủi ro vĩ mô như “họa vô đơn chí” là do thể chế lỗi thời, chỉ có lợi cho các nhóm lợi ích thân hữu đang tìm cách vơ vét đến tận cùng những nguồn lực đang cạn kiệt. Có người nhận xét rằng Việt Nam đang vuốt ve khu vực tư nhân, nhưng “trên rải thảm, dưới rải đinh”, trong khi các quan chức và doanh nghiệp nhà nước đang chạy đua nước rút như “những chuyến tàu vét trước khi hạ cánh” (hay “hoàng hôn nhiệm kỳ”). Ngành giáo dục và y tế cũng không ngoại lệ: Vụ bê bối về công ty dược Pharma càng chứng tỏ họ “ăn của dân không từ một cái gì”.  Quy định 102-QĐ/TW (15/11/2017) về xử lý kỷ luật đảng viên vi phạm, cũng như Nghị quyết Hội nghị TW 4 về “27 biểu hiện tự diễn biến, tự chuyển hóa” (10/2016) không thay đổi được thực trạng nói trên. Tham nhũng như con bạch tuộc có nhiều vòi. Bắt được Trịnh Xuân Thanh này thì còn nhiều Trịnh Xuân Thanh khác. Xử được Đinh La Thăng này thì còn Đinh La Thăng khác. Nếu không đổi mới thể chế để kiểm soát quyền lực tha hóa, thì chống tham nhũng cũng giống như trò “hàn xoong hàn nồi” và “bắt cóc bỏ đĩa”.

T ác giả gửi cho viet-studies ngày 12-12-17

Ngọt ngào sắc tím hoa ban bung nở bên bờ Vịnh Di sản Hạ Long

(Dân Việt) Dọc con đường Trần Quốc Nghiễn,TP.Hạ Long (Quảng Ninh) – đường bao biển, không chỉ du khách mà chính người dân thành phố biển cũng phải ngỡ ngàng khi giữa những ngày đông giá rét, màu hoa đặc trưng của tháng 3 miền Tây Bắc lại đang nở rộ nơi đây.

ngot ngao sac tim hoa ban bung no ben bo vinh di san ha long hinh anh 1

Sắc tím hoa ban bung nở nổi bật giữa tiết trời mùa đông.

ngot ngao sac tim hoa ban bung no ben bo vinh di san ha long hinh anh 2

Đường Trần Quốc Nghiễn (TP.Hạ Long) – con đường bao biển từ Hòn Gai về đến Cột 8, những ngày này rực tím sắc hoa ban.

 ngot ngao sac tim hoa ban bung no ben bo vinh di san ha long hinh anh 3

Người Hạ Long đang ngỡ ngàng ngắm sắc hoa Tây Bắc trong tiết mùa đông.

ngot ngao sac tim hoa ban bung no ben bo vinh di san ha long hinh anh 4

Những cánh hoa màu tím như tô điểm thêm cho vẻ đẹp của thành phố biển xinh đẹp ngot ngao sac tim hoa ban bung no ben bo vinh di san ha long hinh anh 5

Cánh hoa ban mềm mại như cánh bướm, e ấp sau những đợt nắng đầu mùa.

Sắc ban tím của đất trời Tây Bắc làm bừng sáng cả con đường ven Vịnh Di sản. ngot ngao sac tim hoa ban bung no ben bo vinh di san ha long hinh anh 7

 ngot ngao sac tim hoa ban bung no ben bo vinh di san ha long hinh anh 8

Hoa ban có nhiều loại nhưng được trồng phổ biến ở Hạ Long là những cây cho hoa tím pha trắng.

Ông Đinh La Thăng và bao nhiêu cán bộ dầu khí đã “nhúng chàm”?

(Dân Việt) Trong suốt 2 năm qua, đã có hàng chục cán bộ cấp cao của ngành dầu khí, gồm có cán bộ thuộc Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN) cũng như lãnh đạo các công ty con, lần lượt vướng vòng lao lý. Đỉnh điểm của cuộc “khủng hoảng” này là khi lần lượt hai nguyên Chủ tịch Hội đồng thành viên của PVN các thời kỳ là ông Đinh La Thăng và ông Nguyễn Quốc Khánh bị khởi tố, bắt tạm giam trong cùng một ngày 8.12.2017.

ong dinh la thang va bao nhieu can bo dau khi da "nhung cham"? hinh anh 1

Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN) đã có một thời kỳ phát triển rực rỡ, đóng góp rất lớn cho ngân sách quốc gia, trở thành một “đế chế” hùng mạnh trong nền kinh tế nước nhà. Tuy nhiên, theo đánh giá của nhiều chuyên gia kinh tế, do quản lý lỏng lẻo trong công tác tài chính cũng như công tác cán bộ, PVN và nhiều công ty con của mình đã mắc phải hàng loạt sai phạm, khuyết điểm dẫn tới việc gây thất thoát ngân sách Nhà nước hàng ngàn tỷ đồng.

Những cái tên “đình đám” như Nguyễn Xuân Sơn, Ninh Văn Quỳnh (PVN), Trịnh Xuân Thanh, Vũ Đức Thuận (PVC), Vũ Đình Duy (PVTex)… trong suốt 2 năm qua luôn là chủ đề nóng trên các mặt báo. Nhưng tiếc thay chỉ đem lại những cảm xúc tức giận và xót xa trong dư luận.

Tới thời điểm hiện tại, đã có 3 vị nguyên Chủ tịch Hội đồng thành viên của PVN đã bị khởi tố, bắt giam, trong đó có người đã phải đối mặt với mức án cao nhất như bị cáo Nguyễn Xuân Sơn.

Cùng Dân Việt điểm lại những cán bộ cao cấp của PVN cũng như của các công ty con đã “nhúng chàm”, vướng vòng lao lý để có cái nhìn tổng thể về cuộc “khủng hoảng” mà ngành dầu khí đang phải đối mặt suốt vài năm qua, bắt đầu từ ông Đinh La Thăng – người mới nhất bị bắt tạm giam – qua đồ họa (Infographic) dưới đây.

ong dinh la thang va bao nhieu can bo dau khi da "nhung cham"? hinh anh 2 ong dinh la thang va bao nhieu can bo dau khi da "nhung cham"? hinh anh 3 ong dinh la thang va bao nhieu can bo dau khi da "nhung cham"? hinh anh 4 ong dinh la thang va bao nhieu can bo dau khi da "nhung cham"? hinh anh 5 ong dinh la thang va bao nhieu can bo dau khi da "nhung cham"? hinh anh 6 ong dinh la thang va bao nhieu can bo dau khi da "nhung cham"? hinh anh 7 ong dinh la thang va bao nhieu can bo dau khi da "nhung cham"? hinh anh 8

Đinh La Thăng có là người liêm chính?

Trần Quốc Quân

Tôi vẫn im lăng về vụ Đinh La Thăng tới giờ, nhưng gần đây thấy nhiều bạn nhận định về ông ta quá cảm tính nên đành phải lên tiếng.

Quan điểm của tôi thẳng băng, không lắt léo, không bao che, công ra công, tội ra tội. Không thể lấy công này để lấp liếm tội kia.

Về cơ bản Đinh La Thăng có tội, không những có tội mà còn tội rất to với nhân dân và đất nước. Đành rằng Đinh La Thăng từng có những lời phản bác dã tâm của Trung Quốc đối với Việt Nam, đành rằng Đinh La Thăng có làm được một số con đường, đành rằng Đinh La Thăng tận dụng tốt truyền thông trong những vụ ồn ào lội ao vớt bèo, trảm tướng giữa đường, giữa sân bay như Quan Công ngày xưa qua 5 ải chém 6 tướng. Nhưng những công đó của Đinh La Thăng hoặc chỉ được coi là tình tiết giảm nhẹ, hoặc phải coi là thủ đoạn đánh bóng bản thân, dứt khoát không thể đổi công lấy tội. Các điều khoản của luật pháp là thước đo công bằng và chính xác nhất tội phạm. Người tỉnh táo không thể để lẫn lộn các chuẩn mực về tình và lý.

Nếu Đinh La Thăng là người liêm chính, thì dưới triều đại do ông ta lãnh đạo, PVN một Tổng công ty chỉ múc dầu lên bán không thể làm tứ tán tài sản của dân của nước nhiều kinh khủng như thế. Trưởng thành từ chuyên viên kế toán, lẽ ra Đinh La Thăng phải quản chặt chẽ từng đồng trong tài khoản bên nợ, bên có của công ty. Nhưng hàng chục nghìn tỷ đồng đầu tư khai thác dầu tại Venezuela bị mất trắng, hàng nghìn tỷ đồng thua lỗ tại các công ty con của PVN, hàng trăm tỷ đồng không cánh mà bay tại Ocean bank… là tội của ai nếu không phải từ sự chỉ đạo quyết liệt của Đinh La Thăng????

Nếu Đinh La Thăng là người tài giỏi và thông minh thì đương nhiên tội của ông ta càng to, bởi biết mà vẫn cố tình làm trái. Bạn nào khen thế, thì khác gì hại nhau.

Với tôi, tội của Đinh La Thăng với dân với nước chỉ đáng ở tầm vi mô, điều quan ngại ở tầm vĩ mô là sự thối nát của công tác tổ chức cán bộ. Trước Đại hội Đảng lần thứ 12, chẳng lẽ các đồng chí của ông không biết tội lỗi của ông? Tại sao biết mà ông ta vẫn được bầu vào Bộ Chính trị, vẫn được đảm trách cương vị Bí thư Thành ủy thành phố Hồ Chí Minh, một địa phương chiến lược của cả nước. Tại sao phải sau bao nhiêu dàn xếp, đấu đá, tới 2 năm trời mới lôi được tội lỗi của Đinh La Thăng ra trước công luận?

Nếu có lòng tự trọng, từ nay đừng ai nói với dân về sức chiến đấu của đảng nữa nhé! Ngượng lắm!

Ngô Xuân Lịch – kẻ phá nát quân đội, bán rẻ chủ quyền đất nước!

Nguyễn Thành

Dân Luận: Độc giả Nguyễn Thành, người tự nhận là một quân nhân quá bức xúc trước tình trạng tham nhũng trong quân đội nên chuyển bài viết này mong Dân Luận công bố để rộng đường dư luận. Vì chúng tôi không có điều kiện kiểm chứng, mong độc giả tham khảo thông tin dưới đây với sự dè dặt cần thiết.

Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng đang đẩy mạnh “cuộc đấu tranh phòng, chống tham nhũng”, liên tục đưa củi vào lò. Tuy nhiên, nó mới chỉ diễn ra ở những nơi ai cũng thấy, còn những chỗ tưởng chừng như trong sạch lại đầy củi. Đó chính là quân đội.

Thời gian qua, quân đội đã xảy ra biết bao nhiêu vụ tham nhũng lớn, nhưng tất cả chỉ giải quyết nội bộ. Như vụ lãnh đạo Cục tài chính BQP, cấu kết với một số cán bộ gom tiền gửi ngân hàng hàng nghìn tỉ làm quĩ đen. Sau khi vỡ lở, bị điều tra, thì từ lãnh đạo đến cấp dưới chỉ xử lý cho có rồi lại bưng bít nội bộ. Vụ Phùng Quang Hải (con trai Phùng Quang Thanh) nguyên Chủ tịch HĐQT Tổng công ty 319, BQP biển thủ hàng nghìn tỷ đồng với bao “chiến tích”, sống trác táng, năm thê bẩy thiếp, bồ bịch khắp nơi. Sau khi điều tra làm rõ, chỉ với lá đơn xin ra quân là đã chút sạch mọi tội lỗi! Thực trạng quân đội bây giờ nhà dột từ nóc! Dột từ Bộ trưởng Ngô Xuân Lịch trở xuống.

Xuất thân là người làm chính trị, không hề có chuyên môn về chỉ huy tác chiến quân sự, Ngô Xuân Lịch đã dùng nhiều thủ đoạn chính trị để leo lên tột đỉnh quyền lực của quân đội. Rất nhiều tướng lĩnh bức xúc, Ngô Xuân Lịch đã thiếu hiểu biết về quân sự, nhất là tác chiến hiện đại, nhưng lại huênh hoang là người tài giỏi, thích chỉ đạo, ngồi họp, cấp dưới đều phải che miệng, không dám cười về sự thiếu hiểu biết của Ngô Xuân Lịch. Có thể nói, Ngô Xuân Lịch là Bộ trưởng Quốc phòng yếu nhất từ trước đến nay, nhưng lại không coi ai ra gì, kể cả với các ông tiền nhiệm như Phùng Quang Thanh, Phạm Văn Trà, thậm chí Ngô Xuân Lịch còn luôn tự cho mình ngang hàng với Đại tướng Võ Nguyên Giáp.

Nhiều sỹ quan ở Tổng cục Chính trị từng tiết lộ, Ngô Xuân Lịch làm công tác chính trị mà không viết nổi một bài báo, ngay về kiến thức chính trị còn thua tướng Lương Cường. Còn về chuyên môn thì thua xa Đỗ Bá Ty, Phan Văn Giang, Bế Xuân Trường, Trần Đơn, Lê Chiêm; nghiệp vụ tình báo còn lâu mới bằng Nguyễn Chí Vịnh. Những tướng lĩnh này có kinh nghiệm và bản lĩnh hơn hẳn Ngô Xuân Lịch. Trong vụ “đầu hàng Bãi Tư Chính”, đóng cửa giàn khoan của Repsol, Ngô Xuân Lịch là kẻ chủ chốt, đã bán rẻ chủ quyền của Việt Nam từng khiến dư luận bức xúc để phục vụ các mưu đồ chính trị cho bản thân là một ví dụ điển hình cho các nhận định trên.

Trong vụ “đầu hàng Bãi Tư Chính”, đóng cửa giàn khoan của Repsol, Ngô Xuân Lịch đã bán rẻ chủ quyền của Việt Nam


Nguy hiểm hơn, để dễ bề vơ vét tiền bạc, tránh sự chú ý trong quân đội đối với những hoạt động mua quan bán chức ngầm, Ngô Xuân Lịch đã cấu kết với Lê Trung Hưng (xã hội đen) làm đầu mối tiếp xúc, thương thảo để sắp xếp điều động, bổ nhiệm cán bộ vào các chức vụ quan trọng Quân đội. Các cuộc liên hoan, tiếp khách thâu đêm của Ngô Xuân Lịch đều do Lê Trung Hưng sắp xếp, phong bì rủng rỉnh.

Ngô Xuân Lịch là một kẻ cục bộ, kết bè kéo cánh, chỉ tính gần 2 năm lại đây, số sỹ quan cấp cao bổ nhiệm mới hầu hết là người gốc Hà Nam Ninh, mà chủ yếu là nắm giữ những vị trí chủ chốt như: Tổng tham mưu trưởng Phan Văn Giang; Cục trưởng Cục cán bộ Đỗ Mạnh Đức; Giám đốc bệnh viện TWQĐ 108 Mai Hồng Bàng; Trần Duy Giang Tư lệnh Quân Đoàn 1 về làm Chủ nhiệm Tổng cục hậu cần; Nguyễn Tân Cương Tư lệnh Quân khu 4, dự kiến thay thế Tổng tham mưu trưởng…

Tàn bạo hơn, Ngô Xuân Lịch còn bảo kê cho các doanh nghiệp sân sau để kiếm bội tiền. Trong đó, đáng chú ý nhất là Phạm Đức Minh, kẻ không có tài cán gì, nhưng lại là chân tay thân tín của Ngô Xuân Lịch, nên được bổ nhiệm làm Chủ tịch HĐQT kiêm TGĐ Công ty TNHH MTV Duyên Hải thuộc BPQ (thực chất là hợp nhất các đơn vị thuộc Tổng công ty 319 của Phùng Quang Hải). Ngô Xuân Lịch đã dùng bài tổ chức điều động Nguyễn Thế Phẳng (nguyên Tổng giám đốc) đi chỗ khác để đưa Phạm Đức Minh lên thay. Mục đích là tạo sân sau vơ vét dự án cho Ngô Xuân Lịch. Phạm Đức Minh từ kẻ vô danh tiểu tốt đã trở thành tay buôn quyền lực trong Quân đội. Ai muốn được đầu tư xây dựng và được rót vốn nhanh thì đều phải đi đêm đến gặp Phạm Đức Minh. Những phi vụ làm ăn được tạo vỏ bọc vì lý do quốc phòng, “chính phủ trong chính phủ”. Chính vì thế, sau khi dư luận xã hội bức xức về vấn đề “quân đội làm kinh tế”, Ngô Xuân Lịch đã lên tiếng bảo vệ các cở sở làm ăn và đưa ra hàng loạt lý do để khẳng định “Làm kinh tế là nhiệm vụ chiến lược của quân đội”.

phamducminh.jpg

​Phạm Đức Minh, chân tay thân tín của Ngô Xuân Lịch tiếp quản Duyên Hải (319 cũ)

Từ khi Ngô Xuân Lịch lên làm Bộ trưởng Quốc phòng, quân đội xảy ra hàng loạt scandal, đầu tiên là làm lá chắn cho một số doanh nghiệp khai thác cát lậu ở những đoạn bờ biển xung yếu để bán cho Singapore, bất chấp sạt lở đang là tai họa. Nhưng nhờ khoác vỏ “quốc phòng”, đến nay, không có doanh nghiệp nào “mắc nạn”. Tiếp đến là gây ra vụ nổi loạn ở xã Đồng Tâm, huyện Mỹ Đức, Hà Nội do thu hồi “đất quốc phòng”. Rồi chuyện Bộ Quốc phòng cương quyết giữ 157 héc ta đất ở phi trường Tân Sơn Nhất để cho Công ty Long Biên thuê làm sân golf, và giao rất nhiều đất để làm nhà hàng, giải trí, bất chấp phi trường Tân Sơn Nhất nghẽn cả trên trời lẫn dưới đất. Kế đến là vụ ba núi đá vôi ven vịnh Hạ Long, được UNESCO xác định là “di sản thiên nhiên của thế giới” bị băm nát để lấy vôi. Sau đó tỉnh Quảng Ninh cho biết, việc phá ba núi đá vôi là nhằm thực hiện một “công trình quốc phòng”.

Từ hàng loạt các phi vụ, hiện nay, Ngô Xuân Lịch đã sở hữu khối tài sản rất lớn gồm: 02 căn biệt thự tại Mỹ Đình (trị giá 200 tỷ đồng), căn nhà số 05 ngõ Mai Dịch (trị giá 30 tỷ đồng), khu nghỉ dưỡng cao cấp tại Sơn Tây (trị giá vài trăn tỷ đồng), 01 biệt thự tại Lương xá, Yên Bắc, Duy Tiên, Hà Nam. Đây chỉ là phần nổi của tảng băng chìm, những thứ nhìn thấy tận mắt, còn rất nhiều tiền bạc và ngoại tệ trong ngân hàng, bất động sản được tẩu tán, đứng tên giúp của hàng loạt tay chân, họ hàng… Tiền này lấy ở đâu ra?

Ăn no dửng mỡ, Ngô Xuân Lịch đã quan hệ bất chính với nhiều phụ nữ cấp dưới, đặc biệt là quan hệ xác thịt với nữ quân nhân Hoài Vân, đang công tác tại Tổng công ty GAES, thuộc Tổng cục công nghiệp quốc phòng. Đổi lại, Ngô Xuân Lịch tạo điều kiện, bao che cho Hoài Vân thao túng toàn bộ dược phẩm Quân đội, gây bất bình cho giới Quân y và các bệnh viện quân đội. Mối quan hệ xác thịt giữa Ngô Xuân Lịch với Hoài Vân từ thời Ngô Xuân Lịch còn làm Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị, nhưng từ khi lên Bộ trưởng thì công khai hơn.

Sau khi tướng Huỳnh Hương (chỉ huy và lăn lộn khắp các trận mạc ở Lào, Tây Bắc, Tây Nguyên, trận Vị Xuyên chống Trung Quốc), từng đảm trách Cục trưởng Cục Tổ chức cán bộ, Tổng cục Chính trị, tố cáo ông Ngô Xuân Lịch, do bức xúc, tướng Phùng Khắc Đăng (nguyên là Phó Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị) tiếp tục tố cáo công khai Ngô Xuân Lịch dùng quyền lực để cấu kết bên ngoài, sắp xếp nhân sự cấp cao trong quân đội nhằm vơ vét tiền bạc, tham nhũng, quan hệ bất chính. Điều đó cho thấy nội bộ quân đội đã mâu thuẫn cực độ.

Là Bộ trưởng BQP xuất thân từ một cán bộ chính trị, Ngô Xuân Lịch quá hiểu rõ quy định của quân đội. Nhưng khi leo đến đỉnh cao quyền lực, Ngô Xuân Lịch tỏ ra là kẻ tráo trở, lạnh lùng đến chết người. Hỏi rằng đất nước sẽ đi đâu về đâu? Ai là người phải chịu trách nhiệm về vấn đề này? Và cụ thể là bao giờ Ngô Xuân Lịch mới bị đưa vào Lò?

Nguyễn Thành

Tập Cận Bình sợ điều gì?

Andrew J. Nathan (*)

Huỳnh Hoa chuyển ngữ

Ông Tập Cận Bình.

Chế độ của Trung Quốc bất an hơn vẻ bề ngoài

Ông Tập Cận Bình (Xi Jinping) sợ điều gì? Trong mấy năm trước khi diễn ra đại hội lần thứ 19 của đảng Cộng sản Trung Quốc tháng 10 vừa qua, chính phủ của ông Tập đã siết chặt sự kiểm soát các luật sư, học giả, người hoạt động xã hội dân sự và trí thức công. Chính phủ Trung Quốc cũng gia tăng quản lý báo chí truyền thông trong lúc nâng cao mức độ tuyên truyền về sự xuất sắc của sự lãnh đạo của ông Tập và đòi hỏi các đảng viên và cán bộ nhà nước phải trung thành nhiều hơn nữa. Chiến dịch chống tham nhũng đã tiếp tục nhổ bật gốc nhiều quan chức cao cấp, những người tỏ ra không đủ trung thành cá nhân với ông Tập.

Trường hợp gần đây gây ngạc nhiên nhất là vụ ngã ngựa hồi tháng 9 của ông Tôn Chính Tài (Sun Zhengcai), một ủy viên bộ chính trị và bí thư thành ủy đảng Cộng sản Trung Quốc của đại đô thị Trùng Khánh vùng tây nam Trung Quốc. Giống như tất cả các quan chức cao cấp bị hạ bệ khác, Tôn bị cáo buộc tội tham nhũng, dâm loạn về tính dục và nhiều tội lỗi khác – những cáo buộc mà hầu như đồng chí đồng nghiệp nào của ông cũng đều phạm phải – nhưng tội lỗi thật của ông ta có lẽ là đã không nỗ lực đầy đủ để khuếch trương sự ủng hộ ông Tập ở thành phố Trùng Khánh, nơi cựu đối thủ của ông Tập – cựu bí thư Bạc Hy Lai (Bo Xilai) – được cho là vẫn còn được ủng hộ nhiều hơn so với ông Tập dù 5 năm đã trôi qua kể từ khi ông Bạc bị tước mất quyền lực một cách ngoạn mục. Ông Tôn đã bị thay thế bởi ông Trần Mẫn Nhi (Chen Min’er), mà nhiệm vụ hàng đầu là xóa bỏ di sản của ông Bạc khỏi đất Trùng Khánh.

Tại đại hội đảng mới đây, ông Tập bố trí vào ủy ban trung ương và hai cơ quan lãnh đạo cấp cao hơn – bộ chính trị và ủy ban thường vụ bộ chính trị – những người trung thành với ông. Mười lăm trong số 25 ủy viên bộ chính trị có lịch sử giao du với ông Tập từ những ngày ông bắt đầu sự nghiệp chính trị ở các tỉnh Phúc Kiến và Chiết Giang (thậm chí có một trường hợp đã quen với ông trong những ngày ông còn là thanh niên bị đưa xuống nông thôn tỉnh Thiểm Tây trong thời Cách mạng Văn hóa). Mười ủy viên còn lại gồm các nhà kỹ trị, một phụ nữ làm kiểu, và hai sĩ quan quân đội theo tiêu chuẩn là những người mang ơn ông Tập đã phong hàm cho họ – không có ai đại diện cho một thách thức chính trị có ý nghĩa. Và không ai trong số bảy ủy viên ủy ban thường vụ có cấp bậc hoặc tuổi tác phù hợp để kế vị ông Tập, cho thấy ông có ý định phục vụ nhiều hơn hai nhiệm kỳ, mỗi nhiệm kỳ 5 năm, thường thấy của vị trí tổng bí thư. Việc đưa vào cương lĩnh của đảng một hệ tư tưởng có vai trò dẫn dắt mới, gọi là Tư tưởng Tập Cận Bình về chủ nghĩa xã hội với đặc điểm Trung Quốc trong kỷ nguyên mới, càng cho thấy rằng ngay cả khi ông Tập cuối cùng sẽ bước xuống thì ông vẫn tiếp tục thống trị.

Bài diễn văn của ông Tập trước đại hội – một diễn văn kéo dài ba tiếng rưỡi đồng hồ chỉ nhắc lại hết câu khẩu hiệu này đến câu khẩu hiệu khác mà không giải thích được chúng có ý nghĩa gì – huênh hoang rằng cán bộ đảng và quan chức chính phủ sẽ được thăng tiến dựa trên thành tích. Nhưng nó định nghĩa thành tích như là “tuân theo sự lãnh đạo của hạt nhân [tức là ông Tập], đi theo sự lãnh đạo của trung ương đảng [ông Tập]” và “ủng hộ quyền uy của ủy ban trung ương [ông Tập]”. Ông Tập đã định nghĩa lại chế độ trọng dụng nhân tài (meritocracy) thành chế độ đi theo (followocracy). Trong các cuộc thảo luận tổ suốt thời gian đại hội, các đại biểu đảng tranh nhau vươn tới các đỉnh cao mới về nhiệt tình tôn vinh sự lãnh đạo của ông Tập.

Tại sao lại có sự tập trung quyền lực mạnh mẽ và nhấn mạnh vào sự tuân phục như vậy? Ông Tập tuyên bố rằng, Trung Quốc đang sắp hoàn thành giấc mộng vĩ đại là trẻ hóa dân tộc. Nhưng nhiều động thái mà ông đã thực hiện như là dấu hiệu về sức mạnh của ông lại là những chứng cớ bộc lộ nỗi âu lo của ông Tập. Như chính ông Tập đã thổ lộ trong bài diễn văn trước đại hội đảng: “Triển vọng rất tươi sáng nhưng thách thức rất nghiêm trọng”.

NHỮNG THẬP NIÊN NGUY HIỂM NHẤT

Thách thức đầu tiên là sự phản kháng đối với sự vươn lên của Trung Quốc mà Bắc Kinh dự đoán từ phía Washington. Các nhà chiến lược Trung Quốc gần như đều bám vào lối suy nghĩ thực tế gắn liền với tư tưởng của John Mearsheimer và Graham Allison, vốn cho rằng một thế lực thống trị được kỳ vọng sẽ chống lại sự trỗi dậy của một đối thủ cạnh tranh cùng trang lứa. Mười năm về trước, khi ông Tập vẫn còn là người chuẩn bị kế vị mà chưa phải là tổng bí thư đảng, ông đã nói rõ cái lý thuyết về một “kiểu quan hệ mới giữa các cường quốc quan trọng”, với hy vọng thuyết phục các nhà hoạch định chính sách Hoa Kỳ tạo điều kiện thuận lợi cho cái mà Trung Quốc miêu tả là “lợi ích cốt lõi” của nước này. Nhưng thay vì vậy, dưới thời tổng thống Barack Obama và ngoại trưởng Hillary Clinton, Washington lại theo đuổi chính sách “xoay trục sang châu Á”, xoay quanh các chính sách như đàm phán một hiệp định thương mại Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP), phục hồi các liên minh quân sự trong khu vực và vun đắp mối hợp tác quốc phòng với các đối tác châu Á chưa phải là đồng minh chính thức của Hoa Kỳ. Đối với các nhà lãnh đạo Trung Quốc, các chính sách như vậy đại diện cho một nỗ lực làm suy yếu sức mạnh của Trung Quốc và duy trì mãi mãi vị thế thống trị của Hoa Kỳ.

Sự xuất hiện của ông Donald Trump đã mang lại cho Trung Quốc một nỗi nhẹ nhõm khỏi áp lực của Hoa Kỳ. Trump đã rút ra khỏi TPP, làm lung lay niềm tin của các đồng minh vào cam kết bảo vệ an ninh của Hoa Kỳ và đóng một vai trò hỗ trợ trong việc xây dựng sự sùng bái ông Tập. Nhưng là những người Marxist hiện đại, các nhà lãnh đạo Trung Quốc nghĩ rằng, những lợi ích thuộc về cấu trúc thì quan trọng hơn nhiều so với các cá nhân. Chẳng sớm thì muộn, bằng cách này hay cách khác, có hoặc không có ông Trump, Hoa Kỳ vẫn sẽ cố gắng chặn đứng đà vươn lên của Trung Quốc. Trong mắt nhìn của họ, những thập niên cuối cùng sẽ tới trong động lực vươn tới một quốc gia vĩ đại (mà ông Tập xác định thời điểm vào năm 2049), là đặc biệt nguy hiểm. Ngay cả bây giờ, cái mà Trung Quốc nhìn thấy như là sự xử trí sai lầm của Hoa Kỳ đối với tình hình Bắc Hàn – cường điệu cuộc khủng hoảng và đe dọa chiến tranh thay cho giảm căng thẳng và đàm phán – được các nhà phân tích Trung Quốc coi như một âm mưu xảo quyệt của Mỹ. Lối suy nghĩ này cho rằng, căng thẳng trên bán đảo Triều Tiên có nghĩa là buộc Trung Quốc phải từ bỏ vùng đệm Bắc Hàn cách ly lực lượng Hoa Kỳ và kích thích các đồng minh của Hoa Kỳ ở châu Á nâng cấp khí tài quân sự và thậm chí còn có thể thủ đắc vũ khí hạt nhân.

Với những mối lo sợ như vậy trong tâm trí, ông Tập nhắc đi nhắc lại trong bài diễn văn của ông tại đại hội đảng cái nhu cầu “thực hiện chính sách ngoại giao nước lớn với đặc điểm Trung Quốc, [một chính sách ngoại giao] nhắm tới việc nuôi dưỡng một kiểu mới của quan hệ quốc tế và xây dựng một cộng đồng cùng chia sẻ tương lai của nhân loại”. Nói cách khác, hãy tiếp tục cố gắng để Washington chấp nhận một cách hòa bình sự trỗi dậy của Trung Quốc càng lâu càng tốt.

THÊM LUẬT LỆ, THÊM KẺ CẮP

Một thách thức khác cho chế độ của ông Tập là thách thức nội bộ. Như ông đã nói trong bài diễn văn trước đại hội, “Những gì chúng ta đang đối mặt bây giờ là mâu thuẫn giữa một bên là sự phát triển không cân bằng, không cân đối và một bên là nhu cầu ngày càng tăng của người dân về một đời sống tốt đẹp hơn”. Ông đã đề cập tới cuộc cách mạng của các kỳ vọng dâng trào – kỳ vọng có không khí sạch hơn, nhà cửa vừa túi tiền hơn, sản phẩm an toàn hơn và dịch vụ công tốt hơn – từ phía tầng lớp trung lưu đang gia tăng nhanh chóng, từ các giai cấp nông dân và lao động khao khát vươn lên của Trung Quốc. Cuộc cách mạng này xảy đến giữa lúc tăng trưởng kinh tế đang chậm lại và một nhu cầu khẩn cấp phải thực hiện những cuộc cải cách khó khăn để làm giảm nợ nần của ngân hàng và chính quyền địa phương, phục hồi các doanh nghiệp nhà nước và tái tạo nền kinh tế năng lượng của Trung Quốc.

Nhiều xã hội đã từng trải qua những áp lực và căng thẳng nội bộ mà chế độ cai trị không hề bị sụp đổ. (Xã hội Mỹ ngày nay là một ví dụ tốt, trong đó gần như mọi người đều tức giận về tình trạng của nền chính trị và kinh tế). Nhưng ở Trung Quốc, ngay cả một biểu hiện nhỏ của sự bất mãn cũng bị coi là mối đe dọa sống còn cho đảng cầm quyền. Chuyện này được minh họa rõ nét vài tuần trước đây khi chính phủ nhanh chóng dập tắt sự biểu lộ nỗi giận dữ của công chúng trước vụ bạo hành trẻ em tại một nhà trẻ ở Bắc Kinh. Cần thiết phải triệt tiêu những biểu hiện giận dữ không dự liệu trước của dân chúng trước khi chúng lan tràn, bởi vì như ông Tập nói trước đại hội, “Yếu tố xác định chủ nghĩa xã hội mang đặc điểm Trung Quốc là sự lãnh đạo của đảng Cộng sản Trung Quốc”.

Sách Đạo đức kinh của đạo Lão khuyên bảo, “Càng có nhiều luật lệ, nhiều mệnh lệnh thì càng có nhiều kẻ cắp và kẻ cướp”. Bằng cách nhấn mạnh vào sự độc chiếm quyền lực, đảng Cộng sản Trung Quốc đã biến mọi tiếng nói độc lập thành một mối đe dọa sinh tử. Ấy thế nhưng mục đích được tự xác định cho sự tồn tại của đảng là tạo ra một xã hội hiện đại, và trong cái xã hội hiện đại ấy, các tiếng nói độc lập sẽ liên tục vang lên. Sự cai trị đang diễn ra của ông Tập – cho dù nó được kéo dài thêm 5 năm, 10 năm hoặc thậm chí lâu hơn nữa – sẽ thử nghiệm những gì mà mọi người bắt đầu gọi là “mô hình Trung Quốc”, một mô hình hoàn toàn phụ thuộc vào niềm tin rằng công cuộc hiện đại hóa tiên tiến có thể tương thích với một chính quyền chuyên chế và đàn áp.

(*) Andrew J. Nathan: giáo sư khoa học chính trị, trường đại học Columbia, đồng tác giả với Andrew Scobell viết cuốn sách “China’s Search for Security” (Trung Quốc tìm kiếm an ninh).

Nguồn: Andrew Nathan: What Is Xi Jinping Afraid Of?Foreign Affairs, 8 December 2017